Speciële Gynaecologie

Organisatorische aspecten
De benigne gynaecologie heeft zich de afgelopen jaren steeds verder toegelegd op de complexe derdelijns zorg. Op gespecialiseerde, vaak multidisciplinaire spreekuren vindt hoogwaardige zorg plaats voor patiënten uit onze regio en soms ver daarbuiten.
De speerpunten van de sectie zijn endometriose en genderdysforie. Ook kunnen patiënten met complexe vulvapathologie, complexe chronische bekkenpijn, seksuologische pijnklachten en complexe hormonale problematiek in het UMCG terecht. Sinds 2023 is er ook een kindergynaecologiespreekuur, waar de zorg voor kinderen met gynaecologische problematiek nu is samengebracht in een wekelijks spreekuur op de vrijdagmiddag.
In 2021 is de polikliniek Gynaecologie verhuisd naar Poortweg 8. In 2022 vond er nog een verbouwing plaats van de gezamenlijke wachtkamer, wat de nodige logistieke uitdagingen met zich meebracht. Ondanks dit is het goed gelukt om de patiëntenzorg hier niet onder te laten lijden en is het eindresultaat prachtig geworden. Omdat een van de spreekkamers niet voldeed vond er tot slot een laatste verbouwing plaats en werden een gesprekskamer en spreekkamer omgewisseld om zo de ruimtes beter te kunnen benutten. In 2023 vond er een verhuizing plaats van de werkplekken van de stafleden.
Het Endometriose Expertise Centrum (EEC) behaalde de level 2 certificering van de NVOG en werd op 30 juni 2023 officieel geopend op de polikliniek Gynaecologie door de grondlegger van het centrum, de inmiddels gepensioneerde gynaecoloog Arnold Simons. De opening werd voorafgegaan door een goed bezocht symposium.
Vanaf 2023 is er een duidelijke afname zichtbaar in het aantal verwijzingen van afwijkende uitstrijkjes. Dit komt omdat sindsdien de eerste HPV gevaccineerde vrouwen het screeningsprogramma baarmoederhalskanker betraden. Daarnaast is sinds de invoering van de primaire HPV screening (2017) de screeningsfrequentie aangepast. Van elke 5 jaar, naar elke 5-10 jaar. Bij een negatieve HPV uitslag op 40- en 50-jarige leeftijd wordt dit pas na 10 jaar herhaald en wordt de screening op 45- en 55-jarige leeftijd overgeslagen.
Op 1 september 2024 is afscheid genomen van de spoedpieper, de 55644. Deze is ingeruild voor een telefoon met intern nummer 64042. Zo is de sectie sneller bereikbaar!
Interne en regionale samenwerking
Op 16 mei 2022 hebben de afdelingen O&G, Plastische Chirurgie en het Universitair Centrum Psychiatrie (UCP) een samenwerkingsovereenkomst getekend om gezamenlijk garant te staan voor kwalitatief goede genderzorg in het UMCG.
Het team van specialisten
Vakgroep activiteiten
- Spiegelbijeenkomst gyndea spreekuur, UMCG 14-4-2022 – Martha Esajas en Marja Oldhoff
- “Endometriosis- a hidden suffering” Organon TOPX Summit Women’s Health Session, Oss 22-09-2022 – Ellen Klinkert
- Endolounge: Endometriose en voeding. UMCG 24-11-2022 – Ellen Klinkert en Linda Swart
- Landelijke opleidingsdagen december 2022 Houten (voor AIOS gynaecologie) over endometriose – Ellen Klinkert, Astrid Cantineau, Sanne Gordijn
- Voordracht “Endometriose en buik- bekkenpijn, hoe maak je er het beste van? Gezondheidsbeurs 04-02-2023 – Alec Malmberg
- “Laparoscopische chirurgie voor endometriose – nieuwe ontwikkelingen in vogelvlucht” Voorjaarssymposium WGE Epe 13 maart 2023 – Ellen Klinkert
- Uitzending van Humberto op Zondag over endometriose Hilversum 2 april 2023 – Ellen Klinkert

- Open dag UMCG 10 juni 2023 – Martha Esajas en Ellen Klinkert
- Workshop IUGA juni 2023, International Uro Gynaecology Association 2023 Chronic Pelvic Pain, Neuropelveology; The Nervous System Connects it All! - Alec Malmberg
- Poster congres PA!N Alliantie, Prevalentie van verhoogde tonus van de bekkenbodemspieren in adolescente vrouwen in Nederland - Alec Malmberg
- The International Association for Health Professions Education, AMEE congressen Glasgow 2023 en 2024 Basel – Marco Versluis
- 32nd Carribbean Dermatology Conference Suriname 1-4 november 2023 – Martha Esajas
- Robotchirurgie binnen de gynaecologie: Huidige evidence en toekomst. Congres Dutch Robot Society Zeist 01-02-2024 – Ellen Klinkert
- “Endometriose en wetenschappelijk onderzoek”. Online symposium De Nederlandse Endometriosekliniek 08-04-2024 – Ellen Klinkert
- Podcast over hormonale anticonceptie 11-06-2024 – Karin van der Tuuk
- Hr HPV gerelateerde vulva afwijkingen: dermatologie dagen, Schiermonnikoog 23-25 juni 2024 - Martha Esajas
- “Endometriose steeds vaker ontdekt” artikel Dagblad van het Noorden 13-07-2024 – Ellen Klinkert
- Endolounge: “Hormonale behandeling bij endometriose: een vloek of een zegen?” UMCG 24-09-2024- Ellen Klinkert
- Paradigmashift chlamydia testbeleid: regioavond VPG Noord-Nederland 3-12-2024 – Martha Esajas

Patiëntgebonden ontwikkelingen
Door de toenemende aandacht voor het ziektebeeld endometriose in de media is er sprake van een sterke groei van het aantal verwijzingen naar het Endometriose Expertise centrum. Als level 2 centrum richten wij ons met name op de zorg voor de patiënten met diepe endometriose en zijn wij het verwijscentrum van de regio Noord-Oost Nederland (Groningen, Friesland, Drenthe, Overijssel). Patiënten waarbij de verdenking op endometriose bestaat of waarbij er sprake is van oppervlakkige (peritoneale) endometriose kunnen terecht in de level 1 centra in de regio: het Ommelander Ziekenhuis Groningen (OZG), het Treant ziekenhuis en het Medisch Centrum Leeuwarden (MCL). Elke 6 weken is er een online regio overleg met alle ziekenhuizen uit onze regio waar gynaecologen kunnen inbellen met vragen over de behandeling van hun endometriosepatiënten.
Om ruimte te maken op de polikliniek voor het groeiend aantal complexe derdelijns patiënten hebben we de afgelopen jaren de tweedelijnszorg verder uitgefaseerd, conform de afspraken die gemaakt zijn in het kader van het programma Financieel Gezond in het UMCG.
Er is samen met het MCL en Isala een voorlichtingsfilmpje over endometriose gemaakt voor op de website, zie https://www.umcg.nl/-/endometriose-over-de-ziekte
In 2023 is gestart met colpectomie bij genderpatiënten.
Vier je successen
Marco Versluis heeft in het kader van zijn docentprofessionalisering het leertraject Leading Academic Teacher afgerond in 2023 en het Educational leadership Program van de Rijksuniversiteit Groningen en Universiteit Twente in 2024.
Eerste prijs beste klinische les “Wanneer pijnstilling de pijn niet stilt” – Tamar Muntslag, Alec Malmberg, Marco Versluis


Tot slot
In al onze activiteiten staat met stip bovenaan: de best mogelijke zorg leveren aan onze patiënten. Hoe fijn is het dan om te merken dat dit gewaardeerd wordt? Vaak gebeurt dit in de vorm van een bedankkaartje, vergezeld met iets lekkers, maar soms steekt een patiënt er nog wat extra persoonlijke moeite in. Zo ontvingen wij het afgelopen jaar dit prachtige schilderij en deze originele borrelplank van dankbare patiënten.
Productiecijfers
| Consulten | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Eerste consult | 1616 | 1540 | 1624 |
| Herhalingsconsult | 3473 | 3908 | 4401 |
| Intercollegiaal consult | 24 | 27 | 22 |
| Medebehandeling | 23 | 16 | 19 |
| Niet komer | 577 | 574 | 575 |
| Telefonisch consult arts | 111 | 9 | 6 |
| Telefonisch consult doktersassistent | 453 | 469 | 579 |
| Belconsult | 3825 | 3261 | 3786 |
| MijnUMCG | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Mijn UMCG berichten | 2495 | 2673 | 3529 |
| Berichten aan Pt | 188 | 331 | 396 |
| Berichten Pt <2 dgn afgehandeld % | 67.5% | 73.6% | 77.6% |
| Percentage Pt met mijnUMCG | 64% | 71% | 78% |
| Wachttijden | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Retrospectieve toegangstijden NP | 69,7 | 65,7 | 68,7 |
| Retrospectieve toegangstijden | 81,3 | 68 | 64,8 |
| Opnames | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Dagopname | 55 | 85 | 116 |
| Opname | 268 | 281 | 513 |
| Verpleegdagen | 770 | 741 | 1501 |
| Gemiddelde ligduur (dagen) | 2,9 | 2,6 | 2,9 |
| Poliklinische OK | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Hysteroscopie diagnostisch | 56 | 37 | 37 |
| Hysteroscopie therapeutisch | 47 | 29 | 18 |
| Hysteroscopische sterilisatie (Essure) | 0 | 0 | 0 |
| Endometriumablatie (Novasure) | 6 | 9 | 7 |
| LLETZ | 59 | 69 | 54 |
| Overige cervixbehandeling | 1 | 2 | 0 |
| Kleine verrichtingen vulva | 20 | 21 | 18 |
| Overige kleine verrichtingen (incl. colpo/vagino/vulvoscopie) | 306 | 254 | 209 |
| Conisatie | 0 | 0 | 1 |
| Verwijderen corpus alienum | 0 | 0 | 0 |
| Klinische OK | 2022 | 2023 | 2024 |
|---|---|---|---|
| Hysteroscopie diagnostisch | 1 | 4 | 5 |
| Hysteroscopie therapeutisch | 1 | 6 | 7 |
| Endometriumablatie (Novasure) | 0 | 1 | 2 |
| LLETZ | 3 | 5 | 4 |
| Overige cervixbehandeling | 1 | 2 | 0 |
| Kleine verrichtingen vulva | 0 | 6 | 2 |
| Overige kleine verrichtingen | 7 | 10 | 6 |
| Diagnostische laparoscopie | 0 | 0 | 0 |
| Laparoscopische sterilisatie | 1 | 0 | 0 |
| Laparoscopische EUG | 15 | 12 | 3 |
| Laparoscopische cystectomie/adnectomie | 36 | 51 | 49 |
| Vaginale uterusextirpatie | 1 | 0 | 2 |
| Laparoscopische uterusextirpatie | 59 | 86 | 86 |
| Abdominale uterusextirpatie | 6 | 5 | 8 |
| Endometriosesanering per laparotomie | 5 | 3 | 2 |
| Endometriosesanering per laparoscopie totaal | 64 | 53 | 55 |
| Waarvan st. III-IV | 45 | 36 | 50 |
| Fertiliteitsbevorderende operaties per scopie | 0 | 0 | 1 |
| Laparoscopie overig | 18 | 14 | 21 |
| Laparotomie overig | 13 | 9 | 10 |
| Urogyn en bekkenbodemoperaties per tomie sacrocolpopexie | 0 | 0 | 0 |
| Vaginale prolapsoperaties | 32 | 35 | 29 |
| Incontinentieoperaties | 2 | 6 | 0 |
| Verwijderen mesh/incontinentietape | 0 | 2 | 5 |
| Hysteroscopisch abortus-/placentarest verwijderen | 0 | 0 | 5 |
| Totaal level 1-2 laparoscopie | 89 | 94 | 79 |
| Totaal level 3-4 laparoscopie | 104 | 122 | 136 |