Highlights: Hoofdstuk 3
Team No Guts No Glory wint prijs voor beste wetenschapscommunicatie
Highlight 1
Met haar team No Guts No Glory doet hoogleraar psychiatrie Iris Sommer onderzoek naar het verband tussen gezonde voeding en hersenaandoeningen. Het team won de NWO Communication Initiative Award voor de beste wetenschapscommunicatie.
Het team No Guts No Glory deed onder meer onderzoek op het Lowlands-festival, trad op in Paradiso, bezocht diverse Parkinson Cafés en bracht een receptenboek uit. Al deze en hun andere activiteiten hadden één doel: uiteenlopende groepen informeren over hun onderzoek naar de vraag of het verbeteren van de darmgezondheid door gezonde voeding een gunstig effect heeft op hersenaandoeningen. Het gaat daarbij om schizofrenie, bipolaire stoornissen, Alzheimer en Parkinson.
De NWO loofde het enthousiasme, de zorgvuldigheid en de betrokkenheid van het team en beloonde dat met een award en €50.000,- voor nieuwe communicatie-activiteiten.
Eerste UMCG Cohorten Symposium
Highlight 2
Zo'n tweehonderd onderzoekers, clinici en andere geïnteresseerden van binnen en buiten het UMCG, woonden op 28 maart 2024 het eerste UMCG Cohorten Symposium bij. Tijdens lezingen, interactieve workshops en posterpresentaties, spraken ze met elkaar over de impact die cohorten en biobanken hebben op patiënten en de samenleving, en hoe samenwerking dit effect kan versterken.
Met de cohorten wil het UMCG het regionale en nationale gezondheidsbeleid ondersteunen, monitoren en evalueren. Zo leverde een enquête onder LifeLines-deelnemers tijdens de coronapandemie belangrijke input voor beleidsmakers.
Met onze cohorten en biobanken kunnen onderzoekers van binnen en buiten het UMCG onderzoek doen naar de complexe wisselwerking tussen genetische factoren, omgevingsinvloeden en levensstijl. Door grote cohorten in de loop van de tijd te bestuderen, kunnen ze patronen, trends en risicofactoren ontdekken die verband houden met verschillende ziekten. Dit biedt aanknopingspunten voor het ontwikkelen van nieuwe diagnostiek en behandelingen en meer gerichte preventiestrategieën.
Het symposium was een initiatief van de Cohort en Biobank Coördinatie Hub (CBCH).

Opsporing en controles van hoofd-halskanker dichterbij huis mogelijk met kunstmatige intelligentie?
Highlight 3
Patiënten met hoofd-halskanker moeten twee tot zes keer per jaar voor controle naar een gespecialiseerd centrum. Ze moeten hier soms ver voor reizen en de artsen in de gespecialiseerde centra krijgen het steeds drukker. KNO-arts en hoofd-hals oncologisch chirurg Boudewijn Plaat gaat daarom met een team onderzoeken of andere ziekenhuizen ook controles kunnen doen en hoe kunstmatige intelligentie (AI) daarbij kan helpen.
Het idee is dat een patiënt naar een ziekenhuis dichtbij huis gaat en dat de KNO-arts daar beelden van de keelholte en het strottenhoofd maakt. Deze beelden worden doorgestuurd naar het hoofd-hals oncologisch centrum in het UMCG waar gespecialiseerde oncologen ze bekijken. Ook onderzoeken de oncologen of ze met WSK Medical een AI-programma kunnen ontwikkelen dat de beelden kan beoordelen. Het onderzoek start met een samenwerking met KNO-afdelingen van de Isala-klinieken in Zwolle/Meppel en het Saxenburgh Ziekenhuis in Hardenberg/Coevorden en KWF heeft er € 320.000,- subsidie voor gegeven.
Hoe praatkaarten met plaatjes de toegang tot zorg verbeteren
Highlight 4
Begrip over je eigen gezondheid is nodig om toegang tot goede zorg te hebben. Deze ‘gezondheidsvaardigheden’ zijn niet voor iedereen vanzelfsprekend. Marco Boonstra deed een promotieonderzoek bij de afdeling Gezondheidswetenschappen en ontwikkelde een interventie om de communicatie tussen zorgverleners en nierpatiënten te verbeteren.
Hij ontwikkelde en testte de interventie 'Grip op uw Nieren' voor én met nierpatiënten met verminderde gezondheidsvaardigheden en zorgverleners in huisartsenpraktijken en ziekenhuizen. Voor patiënten maakte hij een website over nierziekten, boekjes, een brochure met veel plaatjes en simpele tekst, en praatkaarten die ze tijdens een consult kunnen gebruiken. Zorgverleners volgden een e-learning en een workshop over gespreksvoering, het herkennen van verminderde gezondheidsvaardigheden en hoe ze hiermee om kunnen gaan.
Uit het onderzoek waar Boonstra op 25 september 2024 op promoveerde, blijkt dat de interventie patiënten helpt bij het begrijpen van hun ziekte en het opvolgen van onder andere leefstijladviezen, en zorgverleners helpt patiënten met verminderde gezondheidsvaardigheden beter te herkennen en ondersteunen.
