2.6 Speerpunten van 2024 en realisatie
Dwarsverband Patiëntenzorg
Het dwarsverband Patiëntenzorg is verantwoordelijk voor UMCG-brede staftaken die bijdragen aan de kwaliteit en veiligheid van zorg, onderzoek en onderwijs. Deze taken overstijgen de afzonderlijke kerntaken en omvatten onder andere vergunningen, certificeringen, crisisorganisatie, dossiervoering, incidenten- en calamiteitenonderzoek, klachtafhandeling en het onderhoud en de ontwikkeling van het kwaliteitsmodel. Als regisseur zorgt het dwarsverband voor verbinding tussen professionals binnen patiëntenzorg, onderzoek, onderwijs en opleiden, en tussen de betrokken onderdelen zoals clusters, dwarsverbanden en ondersteunende afdelingen. Zo wordt de kwaliteit en veiligheid binnen het hele UMCG structureel geborgd en verbeterd.
Strategische speerpunten
In 2024 heeft het dwarsverband Patiëntenzorg zich gericht op strategische speerpunten die cruciaal zijn voor de groei en ontwikkeling van het dwarsverband. Hieronder worden deze speerpunten besproken.
2.6.1 Ontwikkelingen dwarsverband Patiëntenzorg
In lijn met de Koers25-principes van verantwoordelijkheid, wendbaarheid en samenwerking, heeft het dwarsverband Patiëntenzorg zich binnen het UMCG gepositioneerd als een herkenbaar en geïntegreerd dwarsverband dat nauw samenwerkt met andere dwarsverbanden, ondersteunende onderdelen en clusters. Om de academisering van het verpleegkundig domein te bevorderen, zijn er senior verpleegkundig onderzoekers aangesteld en diverse wetenschappelijke onderzoeken gestart. Met bijvoorbeeld de Hanze wordt onderzoek gedaan naar Familiezorg en Passende Zorg.
2.6.2 Ontwikkelingen op verpleegkundig gebied
De verpleegkundigen zijn de grootste beroepsgroep in het UMCG. Deze beroepsgroep is continu in ontwikkeling. Verpleegkundigen denken op verschillende lagen in de organisatie mee over de ontwikkelingen in de zorg: de wensen van patiënten worden steeds meer leidend bij de invulling van de zorg, de werkdruk neemt toe en er is meer digitalisering in de zorg. Daarnaast willen we de kwaliteit van onze verpleegkundige zorg continu verbeteren.
Het verpleegkundig domein is in het UMCG georganiseerd in verschillende organisatieonderdelen en medezeggenschapstructuren. De Chief Nursing Officer (CNO) is eindverantwoordelijk van het verpleegkundig domein.
Strategie verpleegkundig domein
Elk cluster van het UMCG heeft een manager met de portefeuille patiëntenzorg, deze portefeuillehouders vormen samen het Verpleegkundig Bestuur. Voor de komende jaren heeft het bestuur aan de hand van zes thema's de strategie voor het verpleegkundig domein gedefinieerd:
- Arbeidsmarkt, werving, Strategische PersoneelsPlanning (SPP)
- Elektronisch Patiëntendossier (EPD), Digitalisering & Innovatie
- Klinische capaciteit
- Kwaliteit & Evidence Based Practice (EBP)
- Onderwijs & Opleiden
- Onderzoek
Uitgangspunten hierbij zijn:
- een leven lang leren;
- de academisering van verpleegkunde;
- optimalisatie van de in-, door- en uitstroom van verpleegkundigen.
Deze zes thema’s worden de komende jaren ‘from bedside to boardroom’ verankerd in de organisatie. Tijdens een beleidsdag op 26 maart 2024 is hierin de eerste stap gezet. Het Verpleegkundig Bestuur presenteerde toen de thema’s aan de hoofdverpleegkundigen, de Verpleegkundige Raad, het Verpleegkundig Council en het Verpleegkundig Platform. De hoofdverpleegkundigen hebben zich vervolgens ieder aan een thema verbonden dat ze de komende jaren verder uitwerken.
2.6.3 Toekomstbestendig Ontwikkelen en Professionaliseren van Verpleegkunde
TOP-V staat voor Toekomstbestendig Ontwikkelen en Professionaliseren van Verpleegkunde. Het is een programma dat gaat over functiegericht werken: je doet werk dat bij je functie hoort. Hiervoor moet wel duidelijk zijn welke taken en verantwoordelijkheden bij je functie horen. Daarom zijn de betreffende beroepsprofielen binnen de functiereeks Verpleging & Verzorging geactualiseerd en er is aandacht besteed aan het anders organiseren van de zorg.
Op vier verpleegafdelingen is naar de samenwerking tussen verpleegkundigen, zorgassistenten en facilitair zorgondersteuners gekeken. De samenwerking en welke taken bij welke functie horen, verschillen vaak per afdeling. Op deze vier afdelingen is de samenwerking en daarmee de zorg nu uniform georganiseerd: zorgassistenten nemen een deel van de verzorgende taken van de patiënt op zich zodat verpleegkundigen zich meer kunnen focussen op methodisch werken. Dat houdt in dat ze werken volgens het verpleegkundig proces, op basis van vastgestelde risico’s bij een patiënt, verpleegkundige diagnoses, doelen en interventies. Deze manier van werken zorgt ervoor dat de verpleegkundige zorg beter geregistreerd en gemeten kan worden en verhoogt de efficiëntie en kwaliteit van de zorg. Uit de pilot op de vier afdelingen blijkt dat de taakverdeling tussen zorgassistent en facilitair zorgondersteuner meer onderzoek nodig heeft. In 2025 wordt er gekeken naar andere mogelijkheden voor de taakverdeling.
2.6.4 Inrichten Verpleegkundig Expertise Centrum (VEC)
Het Verpleegkundig Expertise Centrum (VEC) verzamelt, verspreidt en brengt verpleegkundige initiatieven en ontwikkelingen samen. Het VEC faciliteert, maar voert ook zelf projecten uit. De strategische thema’s van het Verpleegkundig Bestuur zijn hierin leidend. Het VEC is in 2024 met zes leden uitgebreid zodat ze zich in duo’s over een thema kunnen buigen. Op alle thema’s zijn de leden van het VEC betrokken bij projecten en initiatieven.
Vanuit het thema Kwaliteit en Onderzoek & EBP is de leerlijn EBP ontwikkeld. EBP staat voor Evidence Based Practice. We willen dat verpleegkundigen hun werk goed kunnen onderbouwen en keuzes kunnen maken op basis van de laatste wetenschappelijke literatuur. Het VEC faciliteert deze leerlijn twee keer per jaar. In 2024 hebben twee groepen van twaalf verpleegkundigen deze leerlijn gevolgd.
Vanuit het thema EPD, Digitalisering & Innovatie is de EPIC-monitor ontwikkeld. Met deze monitor zien verpleegkundigen bij de start van hun dienst in één oogopslag welke patiënten op de afdeling liggen en welke risico’s die lopen. Bijvoorbeeld het risico om te vallen. Verpleegkundigen kunnen hier dan meteen rekening mee houden. Dit vergroot de veiligheid van de zorg.
2.6.5 Bestendigen Medezeggenschap - Verpleegkundige Raad en Verpleegkundig Council
De Verpleegkundige Raad is een onafhankelijk medezeggenschapsorgaan dat meedenkt op strategisch (beleids)niveau. De Verpleegkundige Raad geeft gevraagd en ongevraagd advies aan de raad van bestuur en de CNO. Het Verpleegkundig Council is ook een medezeggenschapsorgaan, maar dan op operationeel niveau. In het Verpleegkundig Council zitten verpleegkundigen uit elke verpleegafdeling. Het Verpleegkundig Council stemt meestal over voorstellen die van directe invloed zijn op het verpleegkundige beroep.
Het verpleegkundig beroep is continu in ontwikkeling. Zo zijn de wensen van de patiënt steeds meer leidend bij de invulling van de zorg en neemt de werkdruk toe. Als verpleegkundige wil je daar iets over te zeggen hebben, ook in het UMCG. Daarom zijn er vier partijen die samen opkomen voor de belangen van verpleegkundigen: de CNO, de Verpleegkundige Raad, het Verpleegkundig Platform en het Verpleegkundig Council. Maar wie zijn deze groepen? En wie doet wat? In deze video wordt het uitgelegd:
De Verpleegkundige Raad bracht in 2024 onder meer advies uit over de nieuwe dienstkleding en de impact die de sluiting van het Julianaplein had op het woon-werkverkeer van verpleegkundigen. Zie voor een uitgebreid verslag van de Verpleegkundige Raad paragraaf 8.4.4. Het Verpleegkundig Council heeft zestien vraagstukken behandeld, variërend van de keuze van een verpleegkundig diagnose-model tot het leveren van input op de zes thema’s van het verpleegkundig domein.
2.6.6 Herinrichten Verpleegkundig Platform
Het Verpleegkundig Platform startte in 2024 met een nieuw kernteam en ging on tour door het UMCG. Het platform organiseerde twee grote verpleegkundige events: de Week van de Verpleging in mei en het Verpleegkundig Congres eind november. Tijdens de Week van de Verpleging was er een festival met allerlei activiteiten. Zo konden verpleegkundigen het Loopbanenpad bewandelen waar specialistische afdelingen zich presenteerden, en over de Research Road lopen om meer te weten te komen over verpleegkundig onderzoek. De week werd afgesloten met een spannende reanimatie-competitie.

2.6.7 Oprichting Nursing Research Hub
In 2024 is de Nursing Research Hub opgericht die bestaat uit de hoogleraar verplegingswetenschap, senior onderzoekers, postdocs, promovendi en verpleegkundig onderzoekers (in opleiding). De hub heeft de volgende doelen:
- Het creëren van verbinding voor kennisontwikkeling en -verspreiding door onderzoek onder alle zorgprofessionals binnen het UMCG.
- Het schrijven van gezamenlijke onderzoek-subsidieaanvragen. Hierin wordt samengewerkt met onder meer Bureau Grant Support van het UMCG, lectoren, de hoogleraar Verplegingswetenschap en verpleegkundig onderzoekers met ervaring op het gebied van subsidieaanvragen.
- Het bepalen van een gezamenlijke onderzoekagenda die uitgaat van de speerpunten van het UMCG (Healthy Ageing en het verlenen van mensgerichte, waardegedreven en data-geïnformeerde zorg) en de onderzoekslijnen van Verplegingswetenschap.
Er zijn maandelijkse bijeenkomsten waarin verpleegkundig onderzoekers de opzet van een studie, hun onderzoeksresultaten, scripties of artikelen kunnen presenteren. Ook kunnen ze ervaringen uitwisselen en brainstormen over mogelijke gezamenlijke onderzoeksprojecten die op meerdere afdelingen tegelijk uitgevoerd kunnen worden. Daarnaast kunnen er gastsprekers worden uitgenodigd, zoals de Chief Nursing Officer (CNO), de voorzitter van de Verpleegkundige Raad of een lector van een hogeschool of collega-verpleegkundig onderzoeker van een andere zorgorganisatie.
In december hebben verpleegkundigen van het UMCG en het Martini Ziekenhuis een brandbrief overhandigd aan leden van de Tweede Kamer om de voorgenomen bezuiniging van 165 miljoen euro op de verpleegkundige bij- en nascholing terug te draaien. Dit leverde veel media-aandacht op en onder zware druk van verpleegkundigen uit het hele land is de bezuiniging teruggedraaid. Deze actie benadrukt onze inzet voor de kwaliteit van zorg.
